Chạy bộ những ngày ì ạch là chuyện không ai kể nhiều, nhưng lại chiếm một phần không nhỏ trong hành trình của bất kỳ người chạy nào. Có hôm chân nhẹ, hơi thở đều, cả cung đường như mở ra phía trước. Cũng có hôm bước nào cũng nặng, đồng hồ báo pace chậm hơn thường lệ, và đầu óc chỉ muốn quay về. Câu hỏi đáng nói không phải là làm sao để hôm nào cũng chạy tốt, mà là làm gì khi hôm nay không phải ngày tốt.
Nếu bạn đang tìm câu trả lời nhanh: hãy giảm kỳ vọng, giữ nguyên thói quen. Chạy chậm lại, chạy ngắn lại, nhưng đừng bỏ buổi chạy. Phần còn lại của bài này là lý do tôi tin vào điều đó, và vì sao nó đúng cả với những buổi chạy lẫn với công việc điều hành dự án.
Một buổi chạy ì ạch vẫn là một buổi chạy
Sau nhiều năm giữ nhịp chạy đều mỗi tuần, tôi nhận ra một điều khá đơn giản: cơ thể không phải cái máy. Giấc ngủ, áp lực công việc, bữa ăn hôm trước, thậm chí tâm trạng buổi sáng đều ảnh hưởng đến đôi chân. Vì thế, so sánh buổi chạy hôm nay với buổi chạy đẹp nhất của mình là cách nhanh nhất để tự làm mình nản.
Thay vì so sánh, tôi tự hỏi một câu nhỏ hơn: hôm nay mình có ra khỏi nhà không? Nếu có, buổi chạy đã thành công ở phần quan trọng nhất. Tốc độ, quãng đường, nhịp tim đều là phần thưởng thêm. Kỷ luật không nằm ở những ngày hứng khởi, mà nằm ở những ngày chẳng có chút hứng khởi nào.
Cách tôi xử lý khi chạy bộ những ngày ì ạch
Tôi không có công thức thần kỳ, chỉ có vài nguyên tắc đủ đơn giản để áp dụng ngay, kể cả khi người đã mệt:
Thứ nhất, hạ mục tiêu xuống còn một nửa. Dự định chạy một giờ thì hôm nay chạy ba mươi phút. Dự định chạy nhanh thì hôm nay chạy chậm đến mức có thể trò chuyện được. Mục tiêu nhỏ giúp ta vượt qua rào cản khó nhất là bước ra cửa.
Thứ hai, nghe cơ thể trước khi nghe ý chí. Ì ạch vì thiếu ngủ hay mệt mỏi thông thường là một chuyện, còn đau nhức bất thường là chuyện khác. Với trường hợp sau, nghỉ ngơi mới là quyết định đúng. Nghỉ ngơi đúng cách cũng là một phần của tập luyện, như tôi đã viết trong bài về phục hồi sau khi chạy.
Thứ ba, quay về nhịp thở. Khi mọi thứ nặng nề, tôi bỏ qua đồng hồ và chỉ đếm nhịp thở. Hơi thở đều thường kéo theo bước chân đều, và đầu óc cũng dần lắng lại. Tôi đã viết riêng về điều này trong bài nhịp thở khi chạy bộ.
Bài học mang về công trường
Điều thú vị là những ngày ì ạch trên đường chạy lại dạy tôi nhiều nhất về cách điều hành dự án. Dự án nào cũng có giai đoạn trơn tru và giai đoạn vướng mắc: bản vẽ chồng chéo, vật tư về chậm, các bên chưa thống nhất. Người đứng đầu không thể chỉ làm việc tốt khi mọi thứ thuận lợi.
Khi dự án chậm nhịp, việc đầu tiên không phải là bứt tốc để bù lại ngay, vì bứt tốc thường dẫn đến hụt hơi và sai sót. Điều cần làm là giữ nhịp ổn định, ưu tiên những việc then chốt, giữ cam kết ở những mốc quan trọng nhất. Đó cũng chính là cách tôi vượt qua những km khó trên đường chạy. Về sự bền bỉ và việc phân bổ sức, bạn có thể tham khảo thêm bài viết về chạy bộ đường dài.
Đừng đợi đến ngày tốt mới bắt đầu
Nếu phải chờ đủ cảm hứng mới chạy, phần lớn chúng ta sẽ chạy rất ít. Thói quen bền vững được xây từ những buổi chạy bình thường, thậm chí là những buổi chạy mà ta không hài lòng về chính mình. Một chuỗi những buổi chạy vừa phải, nối tiếp nhau đều đặn, luôn mạnh hơn vài buổi chạy xuất sắc rồi bỏ cuộc.
Vì vậy, nếu sáng mai bạn thức dậy với đôi chân nặng nề, hãy thử một điều: xỏ giày, ra khỏi nhà, chạy chậm vài phút đầu. Nếu sau mười phút vẫn không ổn, bạn có quyền dừng lại. Nhưng rất có thể, như nhiều lần với tôi, bước chạy thứ mười một sẽ nhẹ hơn bước chạy thứ nhất. Chạy bộ những ngày ì ạch không làm ta nhanh hơn ngay, nhưng làm ta bền hơn, và bền mới là điều đường dài cần.